Prowizja to jeden z podstawowych kosztów kredytu. Jeżeli spłacisz kredyt konsumencki przed terminem, bank powinien proporcjonalnie obniżyć jego całkowity koszt i zwrócić część prowizji oraz innych opłat przypadających na skrócony okres kredytowania. Wysokość zwrotu zależy przede wszystkim od tego, o ile wcześniej spłaciłeś dane zobowiązanie. Sprawdź, ile możesz odzyskać, jak obliczyć należną kwotę i co zrobić, jeżeli bank nie dokona zwrotu.
Najszybsza droga do spłaty Twoich zobowiązań
Chcę wyjść z długuNajważniejsze informacje
Wcześniejsza spłata kredytu konsumenckiego oznacza proporcjonalne obniżenie jego całkowitego kosztu – zwrot może obejmować część prowizji, opłat oraz innych kosztów przypadających na skrócony okres kredytowania.
Im wcześniej spłacisz kredyt konsumencki, tym większa część kosztów może podlegać zwrotowi – wysokość zwrotu uzależniona jest od tego, o ile wcześniej spłacisz kredyt.
Zasady zwrotu kosztów dotyczą kredytów konsumenckich i hipotecznych zawartych od 22 lipca 2017 roku.
Zwrot prowizji bankowej – na czym to polega?
Na całkowity koszt kredytu składa się wiele pobocznych opłat. Oprócz konieczności zwrotu pożyczonego kapitału konsument zobowiązany jest do spłaty kosztów kredytu, takich jak prowizja czy odsetki. Wcześniejsza spłata wiąże się ze zwrotem niektórych z nich. Zasady zwrotu kosztów zależą od rodzaju kredytu.
Wszelkie wątpliwości w kwestii zwrotu prowizji rozwiał prawomocny we wszystkich państwach członkowskich wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 11 września 2019 roku. Zgodnie z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 11 września 2019 r. w sprawie C-383/18 (Lexitor), wcześniejsza spłata kredytu konsumenckiego uprawnia do obniżenia całkowitego kosztu kredytu, w tym kosztów pobranych z góry. [1]
W związku z tym klienci, którzy spłacili kredyt przed wyznaczonym terminem, mogą ubiegać się o zwrot części prowizji bankowej. Przed wyrokiem TSUE wnioski o zwrot prowizji były często odrzucane. Banki utrzymywały, że obniżenie kosztów związanych z wcześniejszą spłatą nie dotyczy opłat już pobranych.
©Prooperate via Canva.comTSUE zwroty prowizji – jakich kredytów dotyczy wyrok?
Wyrok TSUE z 11 września 2019 roku w sprawie C-383/18, znany także jako wyrok Lexitor, dotyczy kredytów objętych zapisami ustawy o kredycie konsumenckim. Trybunał potwierdził, że wcześniejsza spłata kredytu konsumenckiego daje konsumentowi prawo do proporcjonalnego obniżenia całkowitego kosztu kredytu za okres, o który skrócono umowę1. Wyrok ten ma zastosowanie do takich produktów bankowych jak:
- kredyt gotówkowy
- kredyt ratalny
- kredyt celowy
- kredyt konsolidacyjny
o ile dany produkt spełnia warunki kredytu konsumenckiego.
Ile prowizji zwraca bank za wcześniejszą spłatę kredytu?
Bank zwraca proporcjonalną część prowizji, jeśli spłaciłeś kredyt zaciągnięty na 48 miesięcy po 36 miesiącach, odzyskasz 1/4 prowizji i kosztów, a bank ma 14 dni na dokonanie zwrotu. Jego wysokość zależy od tego, o ile skróciłeś okres kredytowania. Im wcześniej to zrobisz, tym większa część kosztów podlega zwrotowi.
Zgodnie z art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim całkowite koszty kredytu ulegają obniżeniu o koszty dotyczące okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy. Dotyczy to także kosztów poniesionych przed wcześniejszą spłatą [2].
Jeżeli na przykład:
- Zaciągnąłeś kredyt gotówkowy na 48 miesięcy,
- prowizja pobrana przez bank wyniosła 4000 zł,
- cały kredyt spłaciłeś wcześniej, po 36 miesiącach.
W takim wypadku okres kredytowania skrócił się o 12 miesięcy, czyli 25%. Po prostym proporcjonalnym wyliczeniu do zwrotu z samej prowizji zostaje 1000 zł. Także inne pobrane opłaty mogą podlegać proporcjonalnemu zwrotowi. Są to opłaty przygotowawcze lub administracyjne. Zwrot nie obejmuje jednak poniesionych kosztów notarialnych, np. podczas zaciągania kredytu hipotecznego.
Bank ma obowiązek zwrotu prowizji, jeżeli spełnione zostały wszystkie warunki wynikające z przepisów ustawy o kredycie konsumenckim. Jeżeli sam chcesz sprawdzić, ile dostaniesz zwrotu prowizji, możesz wykonać proste obliczenie metodą liniową. Szczegółowy wzór i przykład znajdziesz w dalszej części artykułu dotyczącej kalkulatora zwrotu prowizji.
Jak obliczyć zwrot prowizji – wzór i kalkulator UOKiK
Zwrot prowizji obliczysz metodą liniową: prowizję dzielisz przez liczbę dni umowy i mnożysz przez liczbę dni, o które skróciłeś kredyt. Kalkulator zwrotu prowizji dostępny jest na stronie UOKiK [3]. Wzór tego, jak obliczyć zwrot prowizji to:
kwota kosztów ÷ liczba dni obowiązywania umowy x liczba dni, o które skrócono umowę = kwota zwrotu
Zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu – kalkulator
Na przykład: pozaodsetkowe koszty Twojego kredytu to 4800 zł, a umowa miała obowiązywać przez 4 lata, czyli 1461 dni. Spłaciłeś jednak kredyt wcześniej o rok, czyli okres kredytowania skrócił się o 365 dni. W takim przypadku, żeby obliczyć wysokość zwrotu:
- Podziel 4800 zł przez 1461 dni – to daje 3,29 zł kosztu za każdy dzień obowiązywania umowy.
- Pomnóż 3,29 zł przez 365 dni, czyli liczba dni, o które wcześniej spłacony został kredyt.
- Orientacyjna wysokość kwoty do zwrotu to około 1200 zł.
Do tego celu możesz też użyć kalkulatora UOKiK, czyli Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W formularzu na stronie podajesz:
- sumę kosztów pozaodsetkowych,
- koszt ubezpieczenia,
- datę uruchomienia kredytu,
- planowaną datę spłaty ostatniej raty,
- datę wcześniejszej spłaty.
Kalkulator zwrotu prowizji na podstawie tych danych obliczy należną kwotę zwrotu prowizji oraz innych opłat. Oczywiście wynik obliczenia jest tylko orientacyjny. Ostatecznego rozliczenia dokonuje bank, z którym zawarłeś umowę kredytową.
Prowizja za wcześniejszą spłatę kredytu – ile czasu ma bank na zwrot?
Zgodnie z art. 52 ustawy o kredycie konsumenckim kredytodawca ma 14 dni od całkowitej wcześniejszej spłaty na rozliczenie kredytu z konsumentem2. Jeżeli w tym terminie pieniądze nie znajdą się na Twoim koncie, skontaktuj się z bankiem i zażądaj wyjaśnienia. Jeżeli to nic nie da, masz prawo złożyć reklamację na piśmie. Bank ma 30 dni na odpowiedź na reklamację [4]. Podaj w niej:
- datę wcześniejszej spłaty kredytu,
- numer umowy,
- kwotę zwrotu, jaką powinieneś otrzymać.
Powołaj się na art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim, który gwarantuje proporcjonalne obniżenie całego kosztu kredytu po jego wcześniejszej spłacie. Nie warto zwlekać z dochodzeniem należności. Dla kredytów zaciągniętych po 8 lipca 2018 przewidziano przedawnienie roszczeń na okres 6 lat. Dla umów starszych jest to 10 lat.
©Prooperate via Canva.comSpłata kredytu przed terminem – przedawnienie roszczenia o zwrocie
Od 9 lipca 2018 roku, jeśli przepis nie stanowi inaczej, termin przedawnienia to 6 lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz tych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – 3 lata. [5].
W związku z czym przy wcześniejszej spłacie kredytu przedawnienie następuje po 6 latach. Natomiast roszczenia dotyczące wcześniejszych spłat dokonanych między 18 grudnia 2011 roku a 8 lipca 2018, przedawniają się po 10 latach. Rzecznik Finansowy może pomóc w sporze z bankiem.
Kiedy NIE przysługuje zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę?
Zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu nie przysługuje w każdej sytuacji. Nie obejmuje między innymi kosztów notarialnych, a możliwość dochodzenia należności ogranicza również termin przedawnienia.
Proporcjonalny zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu przed terminem dotyczy tylko umów objętych ustawą z 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim. Weszła ona w życie 18 grudnia 2011 roku2. Z tego względu umowy zawarte wcześniej nie są rozliczane na podstawie artykułu 49.
Zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu nie obejmuje opłat notarialnych poniesionych przez konsumenta. W rozumieniu ustawy nie wliczają się one w całkowity koszt kredytu.
Znaczenie ma także przedawnienie zwrotu prowizji. W przypadku umów objętych ustawą o kredycie konsumenckim do przedawnienia roszczenia dochodzi z końcem roku kalendarzowego, w którym upływa 6 lat od dokonania wcześniejszej spłaty kredytu. Dla wcześniej zawartych kredytów termin przedawnienia to 10 lat. Po tym terminie roszczenie nie znika, ale bank może odmówić zwrotu, podnosząc zarzut przedawnienia.
Bank ma obowiązek zwrócić prowizję, gdy kredyt został spłacony przed terminem określonym w umowie. W takim wypadku całkowity koszt kredytu powinien zostać proporcjonalnie obniżony zgodnie z art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim. Dotyczy to zarówno całkowitej, jak i częściowej spłaty kredytu.
Wcześniejsza spłata kredytu a odsetki
Zwrot odsetek wynika z konieczności zwrotu części kosztów, w których skład wchodzą:
- odsetki;
- opłaty;
- prowizje;
- podatki;
- marże.
Zwrot części kosztów nie wygląda tak samo w każdym banku. Różnice mogą dotyczyć przede wszystkim sposobu składania dyspozycji wcześniejszej spłaty oraz procedury rozliczenia należnej kwoty.
Wniosek o wcześniejszą spłatę kredytu – wzór
Aby nadpłacić swój kredyt i odzyskać nadwyżkę środków, konieczne jest złożenie stosownego wniosku do banku. Jeśli podejmiesz decyzję o nadpłacie, musisz poinformować o tym bank i ewentualnie złożyć pisemną dyspozycję. W przeciwnym przypadku nadpłacone środki będą wpływały na specjalne konto techniczne, które służy obsłudze zobowiązania kredytowego, a bank będzie pobierał tylko kwotę odpowiadającą wysokości bieżącej raty.
Wniosek o wcześniejszą spłatę kredytu hipotecznego powinien zawierać:
- szacowany termin spłaty,
- numer konta, z którego zostanie pobrana nadpłata,
- numer rachunku kredytowego,
- zgodę na poniesienie ewentualnych dodatkowych kosztów wynikających z wcześniejszej spłaty kredytu, gdy są naliczane, np. prowizja za wcześniejszą spłatę lub rekompensata,
- informację, czy nadpłata ma skutkować obniżeniem raty, czy skróceniem okresu spłaty.
Taki wniosek najczęściej można znaleźć na stronie swojego banku.
Wniosek o potwierdzenie spłaty kredytu – wzór
Zaświadczenie z banku o spłacie kredytu jest oficjalnym potwierdzeniem, że zobowiązanie wobec kredytodawcy zostało w pełni uregulowane. Dodatkowo informuje ono, że instytucja wystawiająca dokument nie posiada żadnych roszczeń wobec Ciebie. Należy jednak zauważyć, że banki rzadko wydają takie zaświadczenia z własnej inicjatywy. Takie potwierdzenie jest wydawane jedynie na wniosek kredytobiorcy.
Wniosek o zwrot prowizji kredytu
Aby napisać wniosek o zwrot prowizji kredytu, przygotuj pismo zawierające dane identyfikacyjne kredytobiorcy, szczegóły umowy oraz żądaną kwotę zwrotu wraz z powołaniem się na art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim oraz wyrok TSUE w sprawie C-383/18 Lexitor.
We wniosku powinny znaleźć się takie dane jak:
- imię, nazwisko i dane kontaktowe,
- nazwę banku,
- numer umowy kredytowej,
- datę zawarcia umowy kredytowej,
- datę wcześniejszej spłaty całości kredytu,
- kwotę prowizji oraz innych kosztów podlegających zwrotowi,
- numer rachunku bankowego, na który ma zostać przekazany zwrot,
- żądanie proporcjonalnego obniżenia całkowitego kosztu kredytu.
Gotowy wzór wniosku o zwrot prowizji możesz znaleźć na stronie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Możesz także przygotować pismo samodzielnie, nie musisz korzystać z jednego urzędowego formularza.
W przypadku gdy bank nie uwzględni wniosku lub wyliczy zbyt niską kwotę zwrotu, masz prawo złożyć reklamację i zażądać ponownego obliczenia należnego zwrotu.
Szybsza spłata kredytu hipotecznego
Kredyt hipoteczny nie jest objęty tymi samymi prawami co kredyt konsumencki. W przypadku umów zawartych od 22 lipca 2017 r. wcześniejsza spłata kredytu hipotecznego regulowana jest ustawą o kredycie hipotecznym. Zgodnie z jej art. 39 po całkowitej lub częściowej wcześniejszej spłacie całkowity koszt kredytu powinien zostać obniżony o odsetki i inne koszty przypadające na okres, o który skrócono umowę [6]. Dotyczy to także prowizji pobranej przy zawarciu kredytu.
Znaczenie ma jednak data zawarcia umowy. Dla umów zawartych przed 22 lipca 2017 r. stosuje się zasady obowiązujące w chwili ich zawarcia. Przed spłatą kredytu hipotecznego przed terminem sprawdź, czy Twój bank może pobrać rekompensatę. Dotyczy ona – o ile przewiduje ją umowa – kredytów ze zmienną stopą oprocentowania, spłacanych w pierwszych 36 miesiącach od zawarcia umowy, a przy stałej stopie spłat dokonanych w okresie, w którym ta stopa obowiązuje. Wysokość rekompensaty ograniczona jest także ustawą o kredycie hipotecznym6. Przy zmiennej stopie nie może ona być wyższa niż 3 procent spłacanej kwoty ani niż odsetki, które byłyby naliczone od tej kwoty przez rok, a w każdym przypadku nie może przekroczyć kosztów banku bezpośrednio związanych z wcześniejszą spłatą.
Dlatego też wcześniejsza spłata kredytu hipotecznego może dawać prawo do zwrotu części kosztów, ale zasady zależą od daty zawarcia umowy, rodzaju oprocentowania i warunków konkretnego kredytu.
Wcześniejsza spłata kredytu – zwrot odsetek
Zwrot odsetek przy wcześniejszej spłacie kredytu hipotecznego jest możliwy, gdyż wchodzą one w skład kosztów. Zakres zwrotu zależy od konstrukcji kosztów określonych w umowie oraz sposobu ich rozliczenia przez bank. Zależy to bezpośrednio od tego, jak dany bank wylicza kwotę należną do zwrotu. Może być tak, że bank odrzuci wniosek o zwrot odsetek, jeśli były one naliczone od sumy zadłużenia w dniu spłaty całości zobowiązania.
Wniosek o zwrot odsetek od kredytu – wzór
Wniosek o zwrot odsetek, podobnie jak w przypadku prowizji, można sporządzić samodzielnie. Powinien on zawierać podstawowe informacje o zobowiązaniu. Na stronie Twojego banku bez problemu znajdziesz przykładowy wniosek.
Jak wygląda zwrot prowizji w największych bankach – PKO, mBank, Millennium, Santander?
Zwrot prowizji w PKO BP, mBanku, Millennium i Santander Banku opiera się na tych samych przepisach, ale sposób obsługi wcześniejszej spłaty kredytu konsumenckiego i ewentualnej reklamacji różni się między bankami.
Bank | Jak załatwić sprawę? | Forma |
|---|---|---|
| PKO BP | Dyspozycję wcześniejszej spłaty kredytu lub pożyczki można złożyć online. Jeśli po rozliczeniu kredytu zwrot kosztów nie zostanie naliczony prawidłowo, warto wystąpić do banku o ponowne rozliczenie. | iPKO, IKO lub oddział |
| mBank | Dyspozycję wcześniejszej spłaty można złożyć w serwisie transakcyjnym, przez BOK albo w placówce. Sposób rozliczenia zwrotu zależy od konkretnej umowy i produktu. | serwis transakcyjny, BOK, placówka |
| Bank Millennium | Wcześniejszą spłatę można zgłosić w Millenecie lub w placówce. Jeżeli klient kwestionuje rozliczenie kosztów, reklamację może złożyć przez Millenet, aplikację, telefonicznie lub w oddziale. | Millenet, aplikacja, infolinia, oddział |
| Santander Bank Polska | Bank umożliwia wcześniejszą spłatę kredytu na podstawie dyspozycji klienta. W zależności od produktu można ją złożyć przez bankowość internetową, telefonicznie lub w oddziale. | bankowość internetowa, telefon, oddział |
Procedura wcześniejszej spłaty i odzyskania prowizji to tylko jeden z elementów, na które warto zwrócić uwagę przy wyborze instytucji finansowej. Jeśli planujesz zaciągnięcie kolejnego zobowiązania, sprawdź również, jaki bank wybrać w 2026 roku i czym różnią się poszczególne instytucje.
Bez względu na bank, w którym masz kredyt, ogólna zasada pozostaje taka sama: Jeżeli przepisy dotyczące danej umowy przewidują proporcjonalne obniżenie kosztów po wcześniejszej spłacie, bank powinien prawidłowo je rozliczyć. Jeżeli tak się nie stanie, masz prawo do reklamacji i ponownego przeliczenia zwrotu.
Jak bank reaguje na wniosek o zwrot prowizji?
Banki różnie reagują na próbę odzyskania prowizji po wcześniejszej spłacie. Niektóre przychylnie rozpatrują wniosek i zwracają środki, inne zwracają tylko część kosztów, ale pod warunkiem spełnienia konkretnych kryteriów.
Są również takie, które niechętnie podchodzą do wniosków i odrzucają je. Swoją decyzję argumentują niepowiązaniem prowizji z okresem kredytowania, co może być sprzeczne z obowiązującymi zasadami. Oczywiście wszystko zależy od zapisów w umowie kredytowej. Kredytobiorca, który drogą sądową zechce odzyskać część kosztów kredytowych, będzie musiał udowodnić zależność prowizji od okresu kredytowania.
Po wcześniejszej spłacie kredytu konsumenckiego bank powinien proporcjonalnie rozliczyć koszty i zwrócić należną część prowizji. Jeżeli zwrot nie zostanie naliczony prawidłowo lub bank go odmówi, możesz złożyć wniosek albo reklamację i zażądać ponownego rozliczenia. W razie trudności z odzyskaniem zwrotu możesz skorzystać ze wsparcia Biliti.
Potrzebujesz pomocy ze spłatą kredytu? Skontaktuj się z nami – wypełnij formularz, a odezwiemy się do Ciebie.
Wypełnij nasz formularz i rozpocznij swoją drogę do spłaty zobowiązań
Najczęściej zadawane pytania dotyczące zwrotu prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu
Tak, częściowa spłata kredytu konsumenckiego również może wiązać się ze zwrotem kosztów, w tym prowizji. Wysokość zwrotu zależy od tego, o ile wcześniej spłacone zostanie dane zobowiązanie.
Tak, bank powinien sam prawidłowo rozliczyć zwrot po wcześniejszej spłacie kredytu. Jeśli się tak nie stanie, masz prawo złożyć reklamację i domagać się zwrotu.
Nie, w niektórych przypadkach banki mogą pobierać prowizje za wcześniejszą lub częściową spłatę kredytu. Zależy to od rodzaju kredytu i zapisów w umowie kredytowej, a przy kredycie konsumenckim prowizja jest dopuszczalna tylko przy stałym oprocentowaniu i spłacie powyżej ustawowego progu oraz w ustawowych limitach.
Tak, jeśli umowa pożyczki spełnia warunki kredytu konsumenckiego określone w ustawie. Nie ma znaczenia, czy pożyczka udzielona jest przez bank, czy też firmę pożyczkową.
Tak, ale tylko wtedy, jeżeli dane roszczenie nie uległo jeszcze przedawnieniu. Termin to 6 lat w przypadku umów zawartych po 8 lipca 2018 roku oraz 10 lat w przypadku umów zawartych przed tą datą.
Źródła
[1] Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wyrok z 11 września 2019 r., sprawa C-383/18, Lexitor, ECLI:EU:C:2019:702.
https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=CELEX:62018CJ0383
[2] Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz.U. z 2025 r. poz. 1362, z późn. zm.), w szczególności art. 48–52.
https://eli.gov.pl/eli/DU/2025/1362/ogl
[3] Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów, „Kalkulator wcześniejszej spłaty kredytu konsumenckiego” – metoda liniowa obliczania zwrotu kosztów.
https://uokik.gov.pl/public/kalkulator-wczesniejszej-splaty/
[4] Ustawa z dnia 5 sierpnia 2015 r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego, o Rzeczniku Finansowym i o Funduszu Edukacji Finansowej (Dz.U. z 2026 r. poz. 823, z późn. zm.), art. 6–7.
https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/823/ogl
[5] Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. z 2026 r. poz. 795, z późn. zm.), art. 117–118; ustawa z 13 kwietnia 2018 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw, przepisy przejściowe.
https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/795/ogl
https://eli.gov.pl/eli/DU/2018/1104/ogl
[6] Ustawa z dnia 23 marca 2017 r. o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami (Dz.U. z 2025 r. poz. 720, z późn. zm.), art. 38–40.
https://eli.gov.pl/eli/DU/2025/720/ogl
Wypełnij nasz formularz i rozpocznij swoją drogę do spłaty zobowiązań
Chcę wyjść z długu