Jeżeli polubowne dochodzenie długu nie jest możliwe, rozpoczyna się postępowanie egzekucyjne, które generuje koszty komornicze. W tym artykule wyjaśniamy, jakie wydatki wliczają się w koszty komornicze, ile dokładnie wynoszą oraz kto je pokrywa. Dowiesz się, jak obliczyć koszty komornicze oraz kiedy można je obniżyć.

Najszybsza droga do spłaty Twoich zobowiązań

Chcę wyjść z długu

Koszty komornicze – to musisz wiedzieć

Koszty komornicze składają się ze stałej opłaty egzekucyjnej liczonej od spłaconego długu oraz wydatków, które wylicza ustawa o kosztach komorniczych z 28 lutego 2018 roku.

Koszty postępowania z zasady ponosi dłużnik, chyba że nie posiada majątku lub sprawa zostanie umorzona przez wierzyciela w ciągu miesiąca.

Dłużnik może obniżyć koszty komornicze, jeżeli dobrowolnie spłaci komornikowi dług w ciągu miesiąca od otrzymania zawiadomienia o egzekucji.

Czym są koszty komornicze i z czego się składają?

Koszty komornicze składają się z dwóch części: opłata egzekucyjna i wydatki na postępowanie, na przykład na korespondencję lub wnioski o informację o dłużniku. Reguluje je ustawa o kosztach komorniczych z 28 lutego 2018 r.

Opłata egzekucyjna jest opłatą stosunkową, czyli oblicza się ją od zadłużenia. Stanowi procent od kwoty, którą komornik ostatecznie odzyska od dłużnika. Część opłaty egzekucyjnej zasila Skarb Państwa, nie stanowi wyłącznie wynagrodzenia komornika.

Wydatki określane są na podstawie ustawy i zawartego w niej Katalogu wydatków. Są to m.in. należności biegłych i tłumaczy, wydatki związane z uzyskaniem dokumentów niezbędnych do prowadzenia postępowania, korespondencja czy transport.

Podział kosztów komorniczych określa ustawa:

  1. Opłata egzekucyjna – procent od części zadłużenia, którą komornik ściąga podczas egzekucji.
  2. Wydatki – koszty konkretnych usług, które ponowi komornik podczas postępowania egzekucyjnego, np. koszty doręczenia korespondencji lub opróżnienia lokalu.

Prowadzenie postępowania egzekucyjnego wiąże się z wydatkami na należność komornika, innych pracowników zaangażowanych w sprawę oraz pobocznymi kosztami procedury. Te koszty ostatecznie obciążają dłużnika, dlatego w przypadku egzekucji zadłużenie wzrasta na jego niekorzyść.

Ile wynoszą koszty komornicze i jakie są stawki opłaty egzekucyjnej?

Standardowo opłata egzekucyjna wynosi 10% ściągniętej kwoty, a przy spłacie w ciągu miesiąca spada do 3%. Podane stawki oblicza się od wartości długu, którą komornik rzeczywiście odzyskał w ramach postępowania, a nie od całego długu.

Podstawowa stawka to 10% wyegzekwowanej kwoty, ale w przypadku umorzenia postępowania egzekucyjnego wartość opłaty egzekucyjnej spada do 5%.

  • Podstawowa opłata nie może być niższa niż 200 zł ani przekroczyć limitu 50 000 zł w jednej sprawie.
  • W przypadku umorzenia postępowania obowiązuje stawka 5% wyegzekwowanego świadczenia, czyli kwoty, którą komornik rzeczywiście odzyskał od dłużnika.
  • Przy krótkiej spłacie opłata egzekucyjna spada do 3% (min. 150 zł), jeżeli dłużnik ureguluje należności w ciągu miesiąca.

Przykładowe stawki opłaty egzekucyjnej:

Kwota ściągnięta przez komornikaOpłata egzekucyjna (stawka podstawowa)Uwaga
1 000 zł200 złminimalna opłata stosunkowa
20 000 zł2 000 złpełna stawka procentowa
50 000 zł5 000 złpełna stawka procentowa
550 000 zł50 000 złmaksymalna opłata stosunkowa

Jak obniżyć koszty komornicze do 3%?

Jak obniżyć koszty komornicze? Jeżeli spłacisz dług bezpośrednio komornikowi w ciągu miesiąca od dnia zawiadomienia, to opłata egzekucyjna spadnie z 10% do 3% i zapłacisz mniej za koszty postępowania egzekucyjnego.

Miesiąc liczy się od dnia doręczenia dłużnikowi zawiadomienia o wszczęciu egzekucji. Możesz spłacić całe zadłużenie lub jego część, ale musisz trzymać się terminu spełnienia świadczenia. Należność musisz zwrócić bezpośrednio komornikowi – na jego rachunek bankowy lub przez osobiste doręczenie.

Niższa stawka opłaty obowiązuje niezależnie od tego, czy spłacisz całe zadłużenie czy część należnej kwoty. Po upływie miesiąca ulga dla dłużnika przestaje obowiązywać, a wysokość opłaty wzrasta do standardowych 10% od odzyskanej kwoty.

Komentarz

Dobrowolna spłata zadłużenia w ciągu miesiąca od rozpoczęcia egzekucji świadczeń pieniężnych to legalne i chronione prawnie rozwiązanie na korzyść dłużnika.

Nawet jeżeli spłacasz niewielkie kwoty, uregulowanie oszczędności przez upływem miesiąca pozwala obniżyć minimalną opłatę egzekucyjną z 200 zł do 150 zł.

Jak obniżyć koszty egzekucji komorniczej: krok po kroku

W momencie otrzymania zawiadomienia o wszczęciu postępowania zanotuj datę.

Zaznacz w kalendarzu termin wcześniejszej spłaty, czyli miesiąc od dnia otrzymania zawiadomienia.

Spłać zadłużenie bezpośrednio do komornika przez upływem miesiąca.

Płacisz 3% opłaty egzekucyjnej zamiast standardowych 10%.

Przykładowe koszty opłaty egzekucyjnej:

Kwota zadłużeniaSpłacony długOpłata z ulgą (3%)Opłata standardowa (10%)Oszczędność
10 000 zł6 000 zł180 zł600 zł420 zł
25 000 zł25 000 zł750 zł2 500 zł1750 zł
50 000 zł40 000 zł1 200 zł4 000 zł2 800 zł

Kto pokrywa koszty komornicze – dłużnik czy wierzyciel?

Komornik dolicza koszty komornicze do kwoty ściąganej od dłużnika, więc to osoba zadłużona jest nimi obciążona, kiedy komornik zajmuje konto. Wierzyciel ponosi koszty wyłącznie wtedy, gdy sam wycofa sprawę lub gdy dłużnik nie posiada majątku, którym może spłacić należność.

Z zasady komornik obciąża dłużnika kosztami postępowania. W zależności od stanu majątkowego dłużnika koszty mogą przejść na wierzyciela. Jeżeli komornik nie może ściągnąć długu, bo osoba zadłużona nie ma majątku, z którego może pokryć koszty postępowania, to wierzyciela obciąża opłata stosunkowa i wydatki komornika.

Komentarz

Jeżeli wierzyciel złoży wniosek o umorzenie sprawy przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego lub zrobi to przed upływem miesiąca od zawiadomienia dłużnika, również zapłaci opłatę egzekucyjną oraz wydatki.

Wyjątki, w których koszty komornicze ponosi wierzyciel zamiast dłużnika:

  1. Bezskuteczność egzekucji – brak majątku do pokrycia kosztów.
  2. Umorzenie sprawy na wniosek wierzyciela w ciągu miesiąca od zawiadomienia dłużnika.

Opłaty a etap postępowania egzekucyjnego: kto ponosi koszty komornicze?

  • Z założenia koszty obciążają dłużnika.
  • Jeżeli wierzyciel złoży wniosek o umorzenie przed wszczęciem postępowania, to ponosi koszty.
  • W ciągu 30 dni od zawiadomienia dłużnika o postępowaniu koszty nadal ponosi wierzyciel.
  • Po upływie miesiąca sytuacja się zmienia i koszty przechodzą na dłużnika.

Dłużnik spłaca należności zgodnie z kolejnością zaspokojenia wierzycieli, którą reguluje Kodeks postępowania cywilnego. W pierwszej kolejności spłacie podlegają koszty egzekucyjne, następnie odsetki, a na końcu właściwy dług.

Jakie wydatki dolicza komornik oprócz opłaty egzekucyjnej?

Komornik dolicza opłatę egzekucyjną oraz wydatki: doręczenie korespondencji (60 zł), sporządzenie protokołu stanu faktycznego (400 zł) i inne czynności. Ich wysokość może wynieść łącznie nawet kilka tysięcy złotych.

Część wydatków komorniczych reguluje Rozdział 3. ustawy o kosztach komorniczych z 2018 r. Obowiązują ustawowo ustalone ceny za wybrane elementy postępowania, na które komornik nie ma wpływu. Nie wszystkie koszty mieszczą się jednak w zakresie ustawy.

Wydatki komornicze takie jak należność tłumaczy i biegłych lub koszty transportu i przechowywania zajętego majątku dłużnika nie są określone przez ustawę. Inne wydatki zależą od aktualnych stawek rynkowych, co czyni je to mniej przewidywalnymi. W przypadku skutecznej egzekucji dłużnik zwraca wydatki wierzycielowi razem z należnością główną.

Rodzaj wydatkuKoszt usługi
Doręczenie pisma przez komornika60 zł
Poszukiwanie majątku na zlecenie wierzyciela100 zł
Wszczęcie egzekucji wprowadzenia w posiadanie nieruchomości mieszkalnej1500 zł
Wprowadzenie w posiadanie innej nieruchomości2000 zł
Wprowadzenie w posiadanie lokalu wyłącznie o działalności gospodarczej2000 zł + 1000 zł za drugie i każde kolejne pomieszczenie
Wniosek o wprowadzenie syndyka masy upadłości400 zł
Sporządzenie protokołu stanu faktycznego400 zł
Sporządzenie spisu inwentarza400 zł
Przeprowadzenie licytacji na zlecenie zastawnika1000 zł
Wniosek o wszczęcie egzekucji rzeczy ruchomej400 zł
Wniosek o egzekucję świadczeń niepieniężnych400 zł

Co reguluje ustawa o kosztach komorniczych?

Ustawa o kosztach komorniczych z dnia 28 lutego 2018 roku reguluje opłaty i wydatki komornika, kto ponosi koszty egzekucji komorniczej oraz warunki ich obniżania.

Dłużnik może sprawdzić aktualne informacje na temat przebiegu postępowania egzekucyjnego w Dzienniku Ustaw (tekst jednolity Dz.U.2024.377). Ustawa o kosztach komorniczych to narzędzie, które pozwala dłużnikowi oszacować koszty postępowania i sprawdzić, czy i jak może obniżyć koszty.

Dokument określa:

  • opłaty egzekucyjne i wydatki
  • obniżone stawki opłaty stosunkowej
  • koszty kancelarii komorniczej
  • opłaty w przypadku umorzenia postępowania egzekucyjnego
  • rozliczenie między dłużnikiem a wierzycielem
  • zwolnienie od kosztów komorniczych

Premię dla dłużnika dobrowolnie spłacającego dług na rzecz wierzyciela określa art. 27. ustawy o kosztach komorniczych. Na jego mocy obniża się nałożoną na dłużnika opłatę stosunkową z 10% do 3% wartości wyegzekwowanego świadczenia.

Ważne ogłoszenie

Aby uzyskać ulgę, dłużnik musi dobrowolnie spłacić całość lub część zadłużenia w terminie miesiąca od dnia otrzymania zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, a należność musi trafić bezpośrednio do komornika.

Art. 29. reguluje koszty w przypadku umorzenia postępowania egzekucyjnego oraz określa opłaty zależnie od tego, w jakim terminie wierzyciel wykaże chęć umorzenia sprawy. Ustawa precyzuje też, że w celu pobrania określonych opłat potrzebne jest postanowienie komornika. Składając wniosek o umorzenie po upływie miesiąca od zawiadomienia dłużnika, wierzyciel musi ponieść opłatę stosunkową w wysokości 150 zł. Jeżeli jednak nastąpiło zawarcie porozumienia, opłata przechodzi na dłużnika.

Jeżeli wierzyciel niecelowo wnioskował o postępowanie egzekucyjne lub błędnie wyznaczył dłużnika, na mocy art. 30. komornik wydaje postanowienie o opłacie w wysokości 10%. Ponosi ją wierzyciel, a dłużnik nie jest obciążony kosztami postępowania.

Na mocy art. 31. ustawy komornik może też złożyć wniosek o zabezpieczenie środków na rachunku dłużnika. Nie jest to zajęcie rachunku bankowego, ale komornik blokuje środki na czas postępowania i zabezpiecza przed próbami ukrycia ich przed wierzycielem.

Kto płaci, gdy egzekucja jest bezskuteczna albo zostaje umorzona?

Jeżeli dłużnik nie posiada majątku, a egzekucja jest bezskuteczna, koszty postępowania obciąża wierzyciel. W przypadku umorzenia z inicjatywy wierzyciela o tym, kto ponosi koszty decyduje czas od zawiadomienia dłużnika: w pierwszym miesiącu płaci wierzyciel, a po jego upływie dłużnik.

Kwestia, kto i w jakiej sytuacji ponosi koszty postępowania, jest jasno określona przepisami prawnymi.

  1. Bezskuteczność egzekucji: jeżeli dłużnik nie posiada majątku, który komornik może zająć w celu ściągnięcia długu, koszty ponosi wierzyciel.
  2. Umorzenie postępowania egzekucyjnego na wniosek wierzyciela: w ciągu miesiąca od zawiadomienia dłużnika o wszczęciu postępowania koszty ponosi wierzyciel. Jeżeli jednak wniosek o umorzenie wpływa po upływie miesiąca koszty komornicze przechodzą na dłużnika.
  3. Dobrowolna spłata długu: jeżeli dłużnik spłaci całość lub część należności w ciągu miesiąca od zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, wciąż ponosi koszty postępowania, ale opłata stosunkowa spada z 10% do 3%.

W przypadku, kiedy egzekucja okaże się zbyt kosztowna dla dłużnika i uniemożliwi utrzymanie siebie i rodziny, dłużnik może złożyć wniosek o zwolnienie od kosztów komorniczych. Decyzję wydaje sąd rejonowy, przy którym działa komornik, po rozważeniu sytuacji finansowej dłużnika.

Ważne ogłoszenie

Wierzyciel może wycofać komornika na każdym etapie podstępowania, przy czym koszty komornicze obciążają go tylko w ciągu pierwszego miesiąca od zawiadomienia dłużnika. Po upływie tego terminu koszty pokrywa dłużnik, nawet jeżeli dług został uregulowany, na przykład przez zawarcie porozumienia.

Dłużnik może z kolei złożyć wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego, jeżeli nie posiada majątku, długi uległy przedawnieniu lub proces rozpoczęto wobec niewłaściwej osoby.

Co zrobić, gdy koszty komornicze są zbyt wysokie?

Co zrobić, gdy koszty komornicze są zbyt wysokie? W ciągu 7 dni od doręczenia postanowienia możesz złożyć skargę na czynności komornika do sądu rejonowego za opłatą 50 zł lub 100 zł przy czynnościach notarialnych.

Skarga na czynności komornika dotyczy działań, które nadmiernie obciążają dłużnika i stanowią zagrożenie. Zbyt wysokie koszty komornicze mogą być powodem do złożenia skargi, jeżeli zagrażają utrzymaniu siebie i rodziny dłużnika. Wniosek dotyczy również bezpodstawnego zaniechania działań. Złożenie skargi to prawo dłużnika, które reguluje art. 767. Kodeksu postępowania cywilnego.

Jak złożyć skargę na czynności komornika: krok po kroku

  • Komornik udostępnia urzędowy formularz skargi na początku postępowania egzekucyjnego. Jeżeli nie masz tego dokumentu, zwróć się do komornika o dostarczenie Ci wniosku na żądanie.
  • Wypełnij wniosek i napisz, na czym polega niewłaściwa czynność komornika lub jej zaniechanie.
  • W ciągu 7 dni od wykonania lub zaniechania czynności złóż wniosek do komornika.
  • Komornik ma 3 dni na napisanie uzasadnienia swoich działań.
  • Komornik przekazuje do sądu rejonowego komplet dokumentów: Twoją skargę wraz z jego uzasadnieniem.

Skarga na czynności komornika podlega dwóm rodzajom opłaty:

  1. Podstawowa opłata za skargę wynosi 50 zł.
  2. Opłata za zażalenie na odmowę dokonania czynności u notariusza wynosi 100 zł.

Skargę możesz złożyć także w sytuacji, gdy komornik doliczy do opłaty podatek VAT. W 2017 roku na mocy uchwały SN akt III CZP 97/16 Sąd Najwyższy stwierdził, że komornicy sądowi nie mogą podwyższać opłaty egzekucyjnej o VAT, ponieważ ten podatek zawiera się w opłacie za określone czynności.

Opłaty naliczane przez komornika możesz zweryfikować samodzielnie, aby upewnić się, że koszty nie są zawyżone i w zasadnej sytuacji złożyć skargę na czynności komornika.

Jak sprawdzić, czy komornik dobrze policzył koszty?

Zbierz dokumenty: pisma od komornika, nakaz spłaty, wyciągi z konta, rozliczenia.

Zweryfikuj główną należność, wobec której prowadzona jest egzekucja: dług, odsetki i koszty sądowe.

Sprawdź, czy opłaty są zgodne z aktualnymi stawkami kosztów komorniczych ustalonymi w ustawie.

Upewnij się, czy komornik nie obliczył błędnie podatku VAT przy opłacie.

Jeżeli znajdziesz błędnie naliczone koszty komornicze, złóż skargę w terminie 7 dni od wykonania czynności przez komornika.

Często zadawane pytania o koszty komornicze

Opłata egzekucyjna standardowo wynosi 10% odzyskanej kwoty, ale jeżeli dłużnik dobrowolnie spłaci cały dług lub część egzekwowanego świadczenia w ciągu miesiąca, opłata spada do 3%.

Przy dobrowolnej spłacie długu w ciągu miesiąca od rozpoczęcia postępowania należność wpłać bezpośrednio do komornika, aby obniżyć opłatę z 10% do 3%.

Tak, ale tylko w wyjątkowych sytuacjach. Wierzyciel reguluje opłaty, jeżeli dłużnik nie posiada majątku albo kiedy wierzyciel złoży wniosek o umorzenie sprawy w ciągu pierwszego miesiąca postępowania.

Standardowa opłata komornicza to 10% od spłaconego długu (minimalnie 200 zł). W przypadku ulgi 3% dla dłużnika przy dobrowolnej spłacie minimalna opłata wynosi 150 zł.

Złóż skargę na czynności komornika w ciągu 7 dni od doręczenia postanowienia. Gotowy formularz komornik dostarczy Ci na żądanie. Wniosek składasz komornikowi, a po napisaniu uzasadnienia czynności komornik w ciągu 3 dni przekazuje skargę do sądu rejonowego.

Komornik pobiera opłatę na podstawie spłaconej części długu. Płacisz procent od kwoty, którą ściągnął komornik, a nie od całego zobowiązania.

Dłużnik może złożyć wniosek o umorzenie kosztów komorniczych w ciągu 7 dni, jeżeli z ich powodu brakuje mu środków na utrzymanie.


Wypełnij nasz formularz i rozpocznij swoją drogę do spłaty zobowiązań

Chcę wyjść z długu